De Himba's
Frank Sillen
De vrouw komt doelbewust op onze auto af. Ze spreekt Mahupupi, onze gids aan. Er ontstaat een gesprek waaruit je niet op kunt maken, althans als Nederlander, of het vriendelijk is of niet. Even later draait Mahupupi zich om en vertelt het probleem van de vrouw. Bij het koken van water heeft ze zich verbrand. Een nare brandwond is het gevolg. De wond doet pijn en is ontstoken. Of wij wat medicijnen bij ons hebben. Een uur later rijden we met de nodige medicamenten naar de Himba-nederzetting en Mahupupi overhandigt wat we hebben. Een paar dagen later bezoeken we het dorp weer. De vrouw komt naar ons toe. De wond ziet er al veel beter uit.
De Himba wonen in Kaokoveld, de regio die ook wel beschreven wordt als een van de laatste wildernissen van Afrika. Het gebied is zeer droog en als je verder richting kust rijdt kom je in het Skeleton Coast gebied. Dat gebied draagt die naam niet voor niets. Kaokoveld is droog maar leven voor mens en dier is er nog net mogelijk, mede door de aanwezigheid van oppervlaktewater op een beperkt aantal plaatsen.
In dit gebied met zijn delicate balans tussen overleven of overlijden vindt momenteel een botsing tussen culturen plaats. De moderne westerse wereld begint via Opuwo en Sesfontein langzaam maar zeker door te dringen richting de verste uithoeken van Kaokoveld. De leefwijze en de cultuur van de Himba staan hierdoor onder druk. Kunnen de Himba als etnische groep overleven?
Leefgebied Kaokoveld, ook wel Kaokoland genoemd, is een zeer groot gebied dat zo’n 50 000 km2 beslaat. In het noorden vormt de Kunene-rivier de grens met Angola, in het oosten grenst het aan Ovambo-land en Etosha, in het zuiden vormt Damara-land de grens en in het westen de al eerder aangehaalde Skeleton Coast.
De Himba, rond de 30 000 in aantal, trekken met hun kuddes over de karige weidegebieden die gevormd worden door de hoogvlaktes in dit ergachtige deel van Namibië. Door de afgezonderde ligging en het weinig toegankelijke terrein kwamen de Himba maar weinig in contact met andere culturen. Alleen in de grensgebieden kwam het tot interactie. Dit isolement leidde er ook toe dat scholing niet plaats vond en de trek naar de stad bleef de Himba bespaard.
Volgens een aantal bronnen is de Kunene in het noorden de enige permanent watervoerende rivier in dit gebied, alhoewel inheemsen ons verzekerden dat ook andere rivieren zoals de Huarosib voordurend water voeren, zij het niet overal aan de oppervlakte. Maar deze rivieren die voordurend water naar dit droge gebied brengen vormen de slagaders van Kaokoland. De overige delen lijken woestijngebieden die alleen na een stevige regenbui veranderen in een zeer tijdelijk aantrekkelijk grasland. Voortdurend groen is alleen te vinden langs de rivierbeddingen.
Dit zijn dan ook de gebieden waar naast het menselijke leven de dieren met grote regelmaat te vinden zijn. Dit is het gebied waar hyena’s en giraffes leven naast groepen oryx en jakhalzen. Maar het meest tot de verbeelding sprekend zijn de woestijnleeuwen en de woestijnolifanten.
Wil je verder lezen?
Dat kan door dit nummer te bestellen. Maak 7,00 euro per editie die je besteld over op bankrekening 53.44.58.602 Vermeld duidelijk uw naam en adres en het nummer van de gewenste uitgave, bijvoorbeeld 03.2 etc. De tijdschriften worden na ontvangst van de betaling automatisch naar u toe gestuurd.
