De heetste plaats op aarde, de Danakil Depressie
Arnaud Temme
Het was een gouden kans: als promovendus aan Wageningen Universiteit met een wetenschappelijke excursie mee naar de Danakil Depressie in Ethiopië. Een gouden kans omdat deze plek niet alleen ontzettend mooi en geologisch interessant is, maar tegelijkertijd moeilijk te bereiken. Ik twijfelde dan ook niet lang, en gelukkig maar. De Danakil Depressie ligt in het uiterste noordoosten van Ethiopië en is deel van de grote Rift Vallei die van Jordanië tot Mozambique loopt. Afrika wordt momenteel in twee of zelfs drie stukken gescheurd, en de Rift Vallei is de scheur.
Waar tektoniek, het bewegen van geologische platen, normaal gesproken langzaam of zelfs nauwelijks waarneembaar optreedt, groeit de Danakil Depressie gemiddeld met enkele centimeters per jaar. In 2005 bleek uit satellietbeelden zelfs dat de Depressie plotseling acht meter breder was geworden, een zeer extreme beweging die gepaard ging met kleine aardbevingen en een vulkanische uitbarsting.
Deze intense geologische activiteit heeft geleid tot één van de meest indrukwekkende landschappen ter wereld. In het midden van de scheur, die in Noord-Ethiopië zo’n zeventig kilometer breed is, is het aardoppervlak gedaald tot meer dan honderd meter beneden zeeniveau. Waarschijnlijk ligt zelfs het diepste punt van Afrika er, op ongeveer 150 meter onder zeeniveau. Nauwkeurige gegevens ontbreken tot op heden vanwege de zware omstandigheden die een uitgebreide meetcampagne onmogelijk maken.
Het klimaat in de Depressie is gruwelijk: de gemiddelde jaartemperatuur is rond de 36 graden. In de zomer zal die vlak boven de 40 graden liggen, met maxima rond de 50, waarbij het ’s nachts nauwelijks kouder is dan overdag. Aankelijk van hoe gemeten wordt, maakt dit de Danakil tot de heetste plaats op aarde. Als we dit zeer hete klimaat combineren met de super lage ligging is het niet verwonderlijk dat er zoutmeren ontstaan: zout wordt aangevoerd tijdens zeldzame regenbuien en met grondwater, maar vooral tijdens (geologisch gezien) regelmatige overstromingen vanuit de Rode Zee. Al dat zout blijft achter zodra het water verdampt en vormt prachtige zoutmeren.
Wil je verder lezen?
Dat kan door dit nummer te bestellen. Maak 7,00 euro per editie die je bestelt over op bankrekening 53.44.58.602 Vermeld duidelijk je naam en adres en het nummer van de gewenste uitgave, bijvoorbeeld 03.2 etc. De tijdschriften worden na ontvangst van de betaling automatisch naar je toe gestuurd, dit kan enkele weken duren.
